ارزيابي ريسك شكست عايقي خطوط انتقال به دليل اضافه ولتاژ ناشي از صاعقه

با توجه به نقش حیاتی خطوط انتقال هوایی به‌عنوان شریان‌های اصلی شبکه قدرت، تضمین قابلیت اطمینان و پایداری آن‌ها در برابر تنش‌های طبیعی و به‌ویژه صاعقه، از اولویت‌های راهبردی شبكه هاي برق در صنايع مختلف محسوب می‌شود. اضافه‌ولتاژهای ناشی از صاعقه یکی از مهم‌ترین عوامل بروز خطا، شکست عایقی و خروج ناخواسته خطوط از مدار بوده و پیامدهای آن می‌تواند در قالب خاموشی گسترده، افزایش هزینه‌های تعمیراتی و کاهش شاخص‌های قابلیت اطمینان شبکه نمایان گردد.

با وجود پیشرفت‌های چشمگیر در فناوری‌های حفاظت سیستمهاي قدرت، صاعقه همچنان یکی از مهم‌ترین عوامل طبیعی بروز خطا در خطوط انتقال به شمار می‌رود، ضربات صاعقه از نظر دامنه جریان، شکل موج و زمان صعود داراي پراکندگی آماری قابل‌توجهی هستند که این موضوع باعث عدم قطعیت در ارزیابی اثرات آن‌ها می‌شود، در چنین شرایطی، رویکرد مبتنی بر ارزیابی ریسک، امکان گذار از طراحيهاي صرفاً تجربی به تصمیم‌سازی کمی، هدفمند و اقتصادی را فراهم می‌سازد. چارچوب پیشنهادی ارائه‌شده در این گزارش، با تلفیق مدل‌های آماری مشخصه‌های صاعقه، تحلیل رفتار گذرای الکتریکی خطوط و ارزیابی پیامدهای بهره‌برداری، بستری برای برآورد احتمال شکست عایقی و اولویت‌بندی اقدامات اصلاحی را فراهم نموده و عملا” امکان بهینه‌سازی سطح عایقی، طراحی مؤثر سیم‌های محافظ، بازنگری در آرایش برج‌ها و انتخاب تجهیزات حفاظتی را بر مبنای تحلیل هزینه–فایده و کاهش ریسک فراهم می‌نماید. بكارگيري این چارچوب، علاوه بر کاهش احتمال خاموشی‌های ناشی از صاعقه، منجر به بهبود شاخص‌های قابلیت اطمینان، کاهش هزینه‌های سرمایه‌ای غیرضروری و تخصیص هدفمند منابع براي پروژه‌های ارتقاء خواهد بود.

در همین راستا، این مهندسین مشاور با اتکا به تجربیات ارزنده خود و با بهره‌گیری از منابع معتبر و نرم‌افزارها، این گزارش را با هدف ارائه چارچوبی کمی، تحلیلی و اجرایی برای کاهش ریسک شکست عایقی، ارتقای تاب‌آوری و قابلیت اطمینان شبکه و بهینه‌سازی فنی–اقتصادی در طراحیهاي خطوط انتقال و سرمایه‌گذاریهاي مرتبط در پروژه‌ها خطوط انتقال تدوین نموده است.