ارتقاي امنيت فضاي سايبري در سيستم‌هاي اسكادا

امروزه به دليل اهميت بهره‌برداري مطمئن از سيستم‌هاي قدرت و پيچيدگي‌هاي ذاتي و بعضاً منحصر به فرد هر يك از شبكه‌هاي توليد، انتقال، فوق توزيع و توزيع برق، استفاده از ابزارهاي قدرتمندي نظير سيستم‌هايSCADA ، EMS و DMS اجتناب ناپذير است.
در گذشته جهت مبادله اطلاعات بين سيستم‌هاي كامپيوتري مختلف، روش‌هاي محدودي نظير استفاده از Tape دراختيار بود كه امكان كنترل مؤثر روند ورود و خروج اطلاعات را ميسر مي‌ساخت. اما امروزه همراه با توسعه فن‌آوري ارتباطات و جهت سهولت در انتقال اطلاعات، شبكه‌هاي كامپيوتري در محدوده جغرافيايي به وسعت تمام كره زمين به يكديگر و به اينترنت متصل شده‌اند و از ابزارهاي جديدتر و فراگيرتري نظير CD،DVD Cool disk, و… نيز جهت نقل و انتقال داده‌ها استفاده فراواني مي‌شود. اين امر علاوه بر سهولت در انجام ارتباط بين سيستم‌ها و انتقال داده‌ها، آسيب‌پذيري آن‌ها را در برابر تهديدهاي سايبري نظير ويروس‌ها، دسترسي افراد غير مجاز به اطلاعات و … بيش از پيش افزايش داده است.
در اين ميان سيستم‌هايSCADA/EMS به دليل امكانات اين سيستم‌ها نظير قابليت‌هاي برنامه‌ نويسي، ارتباط با ساير مراكز و بخش‌هاي اداري و پيچيد‌گي‌هاي روزافزون، در برابر ريسك‌هاي امنيت اطلاعات بيش از پيش آسيب پذير شده‌اند، به گونه‌اي كه در حال حاضر آسيب‌پذيري سيستم‌هاي كنترل و اسكادا عمدتاً از نوع فيزيكي نبوده بلكه بيشتر به موضوع امنيت اطلاعات ارتباط دارد. از اينرو امنيت اطلاعات به عنوان يك عامل كليدي در حفظ قابليت اطمينان و پايداري سيستم‌هاي ديسپاچينگ در صنعت برق شناخته مي‌شود.
با توجه به موارد فوق و همچنين حملات سايبري اخير به سيستم‌هاي صنعتي در دنيا و بويژه ايران، ضرورت بررسي امنيت اطلاعات بيش از پيش احساس مي‌شود.
شايان ذكر است كه افزايش امنيت فضاي سايبري در سيستم‌هاي اسكادا منوط به پياده سازي صحيح و دقيق مكانيزم هاي برقراري امنيت در آن سيستم ها بوده و اين به معني پيش‌بيني دقيق نيازهاي كارفرمايان در مراحل مطالعاتي، تخصيص مكانيزم‌هاي متناسب براي برقراري امنيت، اولويت‌بندي نيازها و برآورد صحيح هزينه و منفعت ناشي از هر مكانيزم دفاعي مي‌باشد. اين مهم برعهده مهندسان مشاوري است كه مسئولانه با نيازهاي صنعت برق مواجه شده و در طراحي‌ها و مشخصات فني خود علاوه بر اينكه تأمين نيازهاي كارفرمايان را مد نظر قرار مي‌دهند، به كاهش هزينه تمام شده پروژه‌ها با بكارگيري راه حل‌هاي ميانبر و حذف يا تعديل تدابير غير ضروري اهتمام داشته باشند.